مقدمه
صدا فقط یک ابزار نیست؛ امضای شخصیت شماست. خیلی وقتها قبل از اینکه دیده شویم، شنیده میشویم و همین صدا میتواند اعتماد بسازد، احساس منتقل کند و تأثیر بگذارد. گویندگی یکی از قدیمیترین و در عین حال پرکاربردترین مشاغل دنیاست که از رادیو و تلویزیون گرفته تا پادکستها، دوبله، تبلیغات و فضای دیجیتال امروز نقش کلیدی دارد. اما داشتن صدای خوب به تنهایی کافی نیست؛ آنچه یک گوینده را متمایز میکند، تسلط بر فن بیان، لحن درست و قدرت انتقال احساس است.
اگر تا به حال به این فکر کردهاید که چرا بعضی صداها شما را جذب میکنند و بعضی دیگر نه، یا دوست داشتهاید صدایتان حرفهایتر، گرمتر و تأثیرگذارتر شنیده شود، این مقاله دقیقاً برای شماست. در ادامه، به صورت کاربردی و قدم به قدم به آموزش گویندگی و فن بیان میپردازیم و نکاتی را بررسی میکنیم که به شما کمک میکند صدایتان را به یک مهارت ارزشمند و حتی یک مسیر شغلی تبدیل کنید. همراه ما باشید تا رازهای یک گوینده حرفهای را با هم کشف کنیم.
گویندگی چیست؟
گویندگی به معنای تلفظ صحیح و مناسب کلمات و جملات است. یک گوینده با استفاده از صداهای صحیح و تلفظ درست، قادر است اطلاعات را به شکل قابل فهم و روان به مخاطبان منتقل کند. در حالت عادی، گویندگی شامل تلفظ صحیح حروف، تنظیم صوت و سرعت مناسب، بیان واضح و قابل فهم جملات و استفاده از نکات اصولی نحوی است. گویندگی در برخی حرفه ها مانند خبرنگاری، رادیو، تلویزیون، سینما و صدا پیشهگری بسیار مهم است. در نتیجه توصیه می شود اگر صدای زیبایی دارید با تمرینات گویندگی و فن بیان آن را تقویت کنید. سپس برای کسب مهارت های بیشتر و کسب درآمد به دنبال شغل مناسب با آن باشید.
مراحل گویندگی به چه صورت است؟
مراحل گویندگی به شکل زیر است:
۱٫ آمادگی
قبل از شروع گویندگی، نیاز است که گوینده آماده شود. این شامل مطالعه و تحقیق در مورد موضوع، آشنایی با لغات و اصطلاحات مرتبط و تمرین و تمرکز روی تلفظ صحیح است. کسی که به این حوزه وارد می شود باید ادبیات، دستورات و تلفظات صحیح فارسی را کاملا بلد باشد تا کلمه ای را اشتباهی تلفظ نکند. برخی کلمات ممکن است با تغییر در تلفظ معانی آن ها نیز تغییر کند.
۲٫ تنظیم صوت
گوینده باید صدای خود را برای جلب توجه و انتقال اطلاعات بهتر تنظیم کند. این شامل تنظیم قدرت صدا، تنظیم صدای بالا و پایین، و کنترل صداهای اضافی مانند نفس عمیق و خنده است. البته در گویندگی نباید زیاد اغراق کرد و کلمات را برای صوت زیباتر طوری تلفظ کرد که اصل کلمه مشخص نشود.
۳٫ تلفظ صحیح
گوینده باید حروف را به درستی تلفظ کند. این شامل تلفظ صحیح حروف، رعایت قواعد تلفظ واژهها، و تمرین بر روی صداهای سخت و نرم است.
۴٫ سرعت مناسب
گوینده باید سرعت صحیح را در گفتار خود رعایت کند. سرعت زیاد می تواند باعث از دست رفتن اطلاعات توسط مخاطب شود، در حالی که سرعت کم ممکن است خستگی و کسلی را در مخاطب ایجاد کند. این بیان و تلفظ باید به نحوی باشد که شنونده خسته نشود و علاوه بر درک مفهوم، از شنیدن صدای زیبا هم لذت ببرد.
۵٫ بیان واضح
گوینده باید جملات را به شکل واضح و قابل فهم بیان کند. این شامل استفاده از لغات مناسب، جملات ساده و روان و اصول نحوی است.
۶٫ استفاده از نکات اصولی نحوی
گوینده باید قواعد نحوی را در گفتار خود رعایت کند. این شامل استفاده از قواعد گرامری، ترکیب واژگان و ترتیب صحیح کلمات در جمله است.
همچنین، مراحل گویندگی شامل تمرین و تمرکز مستمر بر روی تلفظ و بیان، بازخورد و بهبود مداوم و تجربه و تمرین در زمینه های مختلف گویندگی است.
- اگر علاقهمند به گویندگی هستید، پیشنهاد میکنیم مقاله آموزش فن بیان و گویندگی رایگان را مطالعه کنید.
در چه مشاغلی نیاز به گوینده است؟
نیاز به گوینده در مشاغل زیر ممکن است وجود داشته باشد:
۱٫ رادیو و تلویزیون
گویندگی در رادیو و تلویزیون نقش مهمی در انتقال اطلاعات و برقراری ارتباط با مخاطبان دارد. در تلویزیون هم با وجود مجری ها در برخی برنامه ها از گوینده استفاده می شود. به عنوان مثال در برنامه های کودک که از عروسک استفاده می شود، گوینده باید به جای آن صحبت کند. گویندگی شغل آسانی نیست. زیرا باید علاوه بر تلفظ صحیح کلمات و جلوگیری از تپق زدن، حرف زدن آن با حرکات عروسک گردان نیز هماهنگ باشد. در نتیجه به تمرکز بسیار بالایی نیاز دارد.
۲٫ آموزش و آموزش آنلاین
گوینده ها در فعالیت های آموزشی و آموزش آنلاین برای انتقال مفاهیم و دستورالعمل ها به دانش آموزان نقش اساسی دارند.
۳٫ صداپیشگان
در صداپیشگی، گوینده ها برای خواندن و بیان متن ها در تبلیغات، فیلم ها، کتاب های صوتی و غیره استفاده می شوند. یکی از مهارت ها در گویندگی این است که گوینده بتواند با صدا های مختلف به بیان مفاهیم و توضیحات بپردازد. یعنی بتواند صدای خود را تغییر دهد تا جذابیت کار بیشتر شود. در کتاب های صورتی و پادکست ها فراز و فرود صدا و همچنین تغییر لحن تاثیر بسیار زیادی در فهم مطلب برای شنوده ایجاد می کند.
۴٫ پادکست سازان
گوینده ها در ساخت پادکست ها برای بیان مطالب و داستان ها نقش دارند. آن ها باید بتوانند با توجه به موضوع لحن خود را تغییر دهند. مثلا در قسمت هایی از متن که با حالت عصبانیت نوشته شده است، باید گوینده نیز با لحنی عصبانی آن را بیان کند تا تاثیر متن بر روی شنونده بیشتر شود. مسلما هیچ کس حوصله گوش دادن به صداهای کسل و خسته کننده را ندارد. در نتیجه باید روی لحن و تغییر آن تمرین شود.
برای کسب اطلاعات بیشتر در رابطه با این نوع گویندگی به مقاله گویندگی پادکست مراجعه کنید!
۵٫ تبلیغات و بازاریابی
در صنعت تبلیغات و بازاریابی، گوینده ها برای ساخت تبلیغات رادیویی و تلویزیونی، تبلیغات صوتی و تبلیغات تلفنی استفاده می شوند.
نکته!
از صدای گویندهها برای ضبط صداهایی مانند پشتیبانی تلفن، تلفن گویا، زنگ انتظار، در آسانسور ها و… استفاده میشود.
۶٫ کتاب های صوتی
در ساخت کتاب های صوتی، گوینده ها برای خواندن و بیان متن ها استفاده می شوند. امروزه مردم به دلیل مشغله ی زیادی که دارند ترجیح می دهند در رفت و آمد به محل کار خود، در اتوبوس، مترو و… کتاب صوتی گوش دهند. برای اینکه حس خواندن کتاب در آن ها ایجاد شود و به درستی مفاهیم کتاب را درک کنند، باید از گوینده خوش صدا استفاده شود.
۷٫ بازی های ویدئویی
در صنعت بازی های ویدئویی، گوینده ها برای اجرای نقش ها و بیان داستان ها نقش دارند. برخی از قسمت های بازی های ویدئویی به بیان داستانی در رابطه با بازی میپردازد. اینجاست که گویندگی نیاز است. یعنی فردی مناسب باید انتخاب شود که به جای راوی داستان را تعریف کند یا در برخی موارد به جای شخصیت ها به گفت و گو بپردازد.
۸٫ صداگذاری
در فعالیت صداگذاری برای فیلم ها و انیمیشن ها، گوینده ها برای بیان کردن شخصیت ها و داستان ها استفاده می شوند. هر چه لحن صحبت جذاب تر باشد، افراد هم ترغیب می شوند که فیلم، انیمیشن و… را با صدای آن گویندگان بشنوند. به عنوان مثال مهرداد رئیسی که سرپرست گویندگان است سال هاست در گویندگی انیمیشن مشغول به فعالیت است. صداهای ماندگار شخصیت ها نیز به خاطر صدای اون و تیم گویندگیاش است.
۹٫ ضبط صوت
در ضبط صدا برای محصولات صوتی مانند آهنگ ها، پادکست ها و غیره، گوینده ها نقش دارند.
۱۰٫ کنفرانس ها و همایش ها
در کنفرانس ها و همایش ها، گوینده ها برای اجرای سخنرانی ها و مدیریت جلسات استفاده می شوند. البته در این جور رویداد ها از مجری های کاربلد هم استفاده میشود. گوینده در کنار مجری به بیان یک سری توضیحات می پردازد. باید بدانید که مجری هم باید لحنی زیبا داشته باشد تا افراد را با خود همراه کند.
آموزش گویندگی و فن بیان به چه صورت است؟
آموزش گویندگی می تواند به صورت حضوری یا آنلاین ارائه شود. در آموزش حضوری، دوره های آموزشی مرتبط با گویندگی توسط مربیان و اساتید مجرب برگزار میشود. این دوره ها می توانند شامل تمرینات عملی، تمرینات تلفظ، تمرینات نحوه استفاده از صدا و تمرینات برای بهبود فنون گویندگی باشند. همچنین، در آموزش آنلاین، ویدئوها، پادکست ها و منابع آموزشی متنی مرتبط با گویندگی برای دسترسی آسان به دانشجویان در دسترس قرار می گیرند. این منابع می توانند شامل راهنماها، تمرینات عملی، نکات و ترفند های گویندگی و مطالب تئوری مرتبط باشند.
علاوه بر آموزش عملی و تئوری، تمرینات عملی و تمرینات تلفظ نیز برای بهبود مهارت های گویندگی مورد استفاده قرار میگیرند. این تمرینات می توانند شامل تکنیک های تنفس، تمرینات تلفظ، تمرینات تسلط بر صدا و تمرینات برای بهبود فنون گویندگی باشند. همچنین، در آموزش گویندگی، دانشجویان ممکن است به تماشای ویدئو ها و فیلمهای نمونه از گوینده های حرفهای بپردازند و از آن ها الگو بگیرند. همچنین، فرصت های عملی و تمرینات مستقل نیز می توانند در آموزش گویندگی مورد استفاده قرار بگیرند. در نهایت، پس از اتمام دوره های آموزشی، دانشجویان می توانند با تمرین و تکرار مستمر، مهارت های گویندگی خود را بهبود بخشند و در مشاغل مرتبط با گویندگی به عنوان گوینده حرفه ای فعالیت کنند.
نحوه فعالیت در حرفه گویندگی به چه صورت است؟
در صورتی که علاقه به فعالیت در زمینه گویندگی را دارید باید به نکات این مقاله توجه کنید. شرکت های مختلفی هم وجود دارند که به برگزاری دوره های آموزش گویندگی و نکات آن می پردازند. همچنین به گویندگان با استعداد پیشنهاد کار داده می شود که بسیار تاثیر گذار است. یکی از شرکت های معتبر و با سابقه در این زمینه آژانس تبلیغاتی پرتو است. کافی است با مراجعه به سایت در قسمت مشخص رزومه خود را برای بررسی کادر این شرکت ارسال کنید.
هزینه کلاس فن بیان و عوامل موثر در آن
هزینه کلاس فن بیان به عوامل مختلفی بستگی دارد و به همین دلیل نمیتوان برای آن یک مبلغ ثابت در نظر گرفت. سطح دوره (مقدماتی، پیشرفته یا تخصصی)، مدت زمان کلاسها، تعداد جلسات و حضوری یا آنلاین بودن دوره از مهمترین عوامل تعیین کننده قیمت هستند. معمولاً دورههای حضوری به دلیل تعامل مستقیم با مدرس و تمرینهای عملی، هزینه بالاتری نسبت به کلاسهای آنلاین دارند. همچنین کلاسهای خصوصی یا نیمه خصوصی در مقایسه با دورههای گروهی، به دلیل تمرکز بیشتر روی هنرجو، گرانتر هستند.
از دیگر عوامل مؤثر در هزینه کلاس فن بیان میتوان به تجربه و اعتبار مدرس، محتوای آموزشی دوره و خدمات جانبی آن اشاره کرد. مدرسینی که سابقه حرفهای در گویندگی، اجرا یا رسانه دارند معمولاً شهریه بالاتری دریافت میکنند، اما در مقابل آموزشهای کاربردیتر و نتیجه بخشتری ارائه میدهند. علاوه بر این، وجود تمرینهای عملی، ارائه بازخورد فردی، پشتیبانی آموزشی و حتی صدور مدرک پایان دوره میتواند بر قیمت نهایی تأثیر بگذارد. بنابراین بهتر است پیش از انتخاب کلاس، تنها به هزینه توجه نکنید و کیفیت آموزش را در اولویت قرار دهید.
سخن آخر
یکی از حرفه های جذاب و بسیار حساس، گویندگی است. گوینده به کسی گفته می شود که با لحن زیبا و واضح به بیان مطالب در کنفرانس ها، خواندن کتاب های صوتی، پادکست و… می پردازد. از گوینده ها در مشاغل مختلف استفاده می شود. چنانچه قصد کار در این حرفه را دارید باید به طور دقیق مراحل آن را بشناسید که در این مقاله به بررسی آموزش گویندگی و فن بیان پرداختیم. شما عزیزان می توانید سوالات خود را در رابطه با آموزش گویندگی و نحوه ی آن را با ما در میان بگذارید.
